SHVR Registration | स्वच्छ आणि हरित शाळा / विद्यालय मूल्यांकन रजिस्ट्रेशन लिंक, मूल्यांकन निकष, शाळा निवडीचे निकष, अंमलबजावणी परिपत्रक व वेळापत्रक

August 23, 2025

SHVR Registration | स्वच्छ आणि हरित शाळा / विद्यालय मूल्यांकन (SHVR) 2026-27 च्या मानांकनासाठी सर्व शाळांनी सहभागी होणे अनिवार्य आहे. SHVR Registration | स्वच्छ आणि हरित शाळा / विद्यालय मूल्यांकन रजिस्ट्रेशन लिंक, मूल्यांकन निकष, शाळा निवडीचे निकष, अंमलबजावणी परिपत्रक व वेळापत्रक

'एक पेड, मॉं के नाम' उपक्रमांतर्गत फोटो अपलोड व प्रमाणपत्र लिंक

Eco Club for Mission Life information - Click Here

स्वच्छ आणि हरित विद्यालय (SHVR) 2025-26 च्या यशाच्या पार्श्वभूमीवर शालेय शिक्षण व साक्षरता विभागामार्फत (SHVR) २०२६-२७ ची अंमलबजावणी सुरू करण्यात येत आहे. SHVR 2026-27 साठीची अंमलबजावणी रूपरेषा, मूल्यमापन पद्धती आणि मूल्यांकन प्रक्रिया या SHVR 2025-26 प्रमाणेच राहतील. शाळांची नोंदणी व स्वमूल्यांकन सुलभ करण्यासाठी SHVR पोर्टल आणि मोबाईल ॲप दि. 01 ऑगस्ट 2026 पासून कार्यान्वित करण्यात येतील. वैध UDISE+ कोड असलेल्या सर्व शाळांनी SHVR पोर्टल किंवा मोबाईल ॲपद्वारे SHVR 2026-27 मध्ये अनिवार्यपणे सहभागी व्हावे.

SHVR 2026-27 साठी राष्ट्रीय स्तरावरील मार्गदर्शन कार्यक्रम NCERT आणि UNICEF यांच्या संयुक्त विद्यमाने आयोजित करण्यात येतील.

देशातील सर्व शाळांनी स्वच्छ आणि हरित विद्यालय मूल्यांकन (SHVR) 2026-27 करिता सहभागी होणे अनिवार्य असून यामध्ये शासकीय, खाजगी अनुदानित, खाजगी, निवासी, आदिवासी, अल्पसंख्याक आणि केंद्रामार्फत सुरू असलेल्या (केंद्रीय विद्यालय, नवोदय विद्यालय) आणि केंद्रीय माध्यमिक शिक्षण मंडळ यांचेव्दारे मान्यता प्राप्त असलेल्या शाळांना पुढीलप्रमाणे दर्शविलेल्या सहा प्रमुख विषयांवर आधारित बाबींचे स्वयंमूल्यांकन करतील आणि त्याप्रमाणे सुधारणा करून शाळांचे सक्षमीकरण करावयाचे आहे.

SHVR स्वच्छ व हरित विद्यालय अंतर्गत खालील 6 घटकांचे मूल्यमापन करण्यात येणार आहे.

१) पाणी

२) शौचालये

३) साबणाने हात धुणे

४) संचलन आणि देखभाल

५) वर्तन परिवर्तन आणि क्षमता विकास

६) मिशन लाईफ उपक्रम

या अनुषंगाने जिल्हास्तरीय व तालुकास्तरीय प्रशिक्षण आयोजित करावयाचे असून जिल्हास्तरावरून दोन जिल्हा नोडल अधिकारी (शिक्षणाधिकारी प्राथमिक व माध्यमिक यांचे प्रत्येकी एक याप्रमाणे) व एक प्रशिक्षण समन्वयक यांची नियुक्ती आपल्या मार्फत करण्यात आलेली आहे.

स्वच्छ आणि हरित विद्यालय मूल्यांकन (SHVR) 2026-27 अंतर्गत उपरोक्त उपक्रमांची क्षेत्रीय यंत्रणेव्दारे व शाळांव्दारे यशस्वी अंमलबजावणी करणेसाठी स्थानिक स्तरावर प्राचार्य, जिल्हा शिक्षण व प्रशिक्षण संस्था सर्व आणि शिक्षणाधिकारी (प्राथमिक/माध्यमिक), जिल्हा परिषद यांनी SHVR आराखड्यानुसार प्रत्येक टप्यांवरचे नियोजन, संबधित भागधारक घटकांची भूमिका आणि जबाबदारी याबाबत उद्बोधन प्रशिक्षण कार्यशाळाव्दारे क्षमता बांधणी व उद्बोधन करावयाच्या उद्देशाने स्वच्छ आणि हरित विद्यालय मूल्यांकन, SHVR, 2026-27 च्या अंमलबजावणीबाबत जिल्हास्तरीय यंत्रणेचे ऑनलाईन प्रशिक्षण आयोजित केले आहे.

राज्यस्तरीय प्रशिक्षण पूर्ण झाल्यानंतर जिल्हास्तरीय व तालुकास्तरीय प्रशिक्षण ऑनलाईन स्वरुपात आयोजित करून आपल्या अधिनस्त कार्यक्षेत्रातील 100% शाळांची नोंदणी दि. 01 ऑगस्ट 2026 पासून पूर्ण करावयाच्या दृष्टीने कार्यवाही करणे आवश्यक असल्याने सर्व जिल्हा नोडल अधिकारी व प्रशिक्षण समन्वयक यांना उपस्थित राहण्यासाठी आपल्या स्तरावरून आदेशित करावे. तसेच कार्यवाहीचा अहवाल प्रस्तुत कार्यालयास आणि सादर करावा.